BOOKSIAY

A BEATIFUL MIND – Rüya ve Kabusun Oyun Alanı

“Belki çok güzel bir zekâya sahip olmak hoş bir şeydir ama daha büyük bir hediye güzel bir kalbi keşfetmektir.”

John Nash /A Beautiful Mind

Günümüzde toplum mühendisliği ya da algı yönetimi adı verilen bir tanımla açıkladığımız ekonomik, toplumsal ya da siyasal etkileşimlerin tamamı bir oyundur. Günlük hayatımızda bizi yönlendiren reklamlar ve propagandalara şimdi bir de algoritmalar eklendi. Çoğumuz, farkına varmadan bize dayatılan seçenekler arasında gezinirken, gözümüze sokulan önerilerin en uygun olanını seçtiğimizde, kendimizi özgür irade ile seçim yapmış gibi hissediyoruz. Ancak, filmimizin kahramanı olan ünlü matematikçi John Nash, Nobel Ödülü aldığı “Oyun teorisi” kuramında en anlaşılır şekliyle şöyle diyor:

“Arada bir beklenmedik biçimde davranarak, size en çekici görünen seçeneklerden uzak durduğunuz zaman, kaybettiğiniz şeylerin karşılığında daha özgür olabilirsiniz.”

Yönetmenliğini Ron Howard ‘ın yaptığı 2001 yapımı biyografik dram filmi A Beautiful Mind, Sylvia Nasar’ın aynı adlı romanından uyarlanmıştır. Ülkemizde “Akıl Oyunları” olarak bilinen film, “Oyun Teorisinde” ve diferansiyel geometri alanında köklü değişiklikler yapmış, aynı zamanda kısmi diferansiyel denklem üzerinde de çalışmış; Nobel ödüllü, Amerikalı matematikçi John Forbes Nash Jr.’ın hayat hikâyesini anlatır.

Nash, öğrenciliği sırasında oyun kuramını geliştiren parlak bir matematikçi iken hayaller görmeye başlar. Zamanla paranoid şizofreni olur; fakat hasta olduğunun farkında değildir. Bir konferans sırasında tanıştığı psikiyatrist ile hayatı değişir. Nash, yaşadığı hayali gerçekleri bir süre görmezden gelerek onlarla yaşamaya çalışır. Bu sırada evlendiği eşi ve eski iş arkadaşlarının desteğiyle çalışmalarına devam eder. Bu zihinsel sorunu yine kendi zekâsı ile dizginleyerek akademik çalışmalarını hızlandırır. Olağanüstü bir mücadeleyle şizofreni ile yaşamayı öğrenir, üniversitede ders vermeye devam eder. Sonunda, hayatını bilime adayan ve hastalığını aklıyla alt eden bu dâhiye, hastalığının başlamasından evvel yaptığı buluşlardan dolayı, 1994 yılında Nobel Ekonomi Ödülü verilir.23 Mayıs 2015’te, Nash ve eşi Alicia Nash, taksiyle yolculuk ederken bir paralı otoyolda meydana gelen trafik kazasında ölür.

Bol ödüllü filmde Nash ’in zekâsı ve iradesinin yanında oyunculuklar, müzikler ve kurguya da hayran olacaksınız.

“Belki çok güzel bir zekâya sahip olmak hoş bir şeydir ama daha büyük bir hediye güzel bir kalbi keşfetmektir.” jOHN naSH / A BETAIFUL MIND

En İyi Yönetmen Oscar Ödülü, 2002

En İyi Film Oscar Ödülü, 2002.

En İyi Uyarlama Senaryo Oscar Ödülü, 2002

En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu Oscar Ödülü, 2002

En İyi Kurgu Oscar Ödülü Adaylığı, 2002

En İyi Orijinal Müzik Oscar Ödülü Adaylığı, 2002

En İyi Erkek Oyuncu İngiliz Akademi Ödülü, BAFTA, 2002

En İyi Film İngiliz Akademi Ödülü Adaylığı, BAFTA, 2002

En İyi Film Altın Küre Ödülü, 2002

En İyi Erkek Oyuncu Altın Küre Ödülü, 2002

En İyi Uyarlama Senaryo Altın Küre Ödülü, 2002

REPLİKLER

”Hayatta hiçbir şeyden kesinlikle emin olamazsın, hayatta emin olman gereken tek şey bu.”

”Dersler aklınızı köreltir, içinizdeki gerçek yaratıcılığa olan potansiyelinizi yok eder.”

“Mantıklı nedenler sadece aşkın gizemli denklemlerinde bulunur.”

”Yorum yapmak, olayı sadece kenardan izleyenlerin lüksüdür”

“İnsan hayal gücünün elverdiği kadar kötülük yapar.”

“Tanrı ressam olmalı, yoksa bu kadar çok renk olmazdı değil mi?

“İlkokul öğretmenim bana fazla gelişmiş bir beynim ama hiç gelişmemiş bir kalbim olduğunu söylemişti.”

“Bir saniyemi bile hak etmeyen insanlarla çok zaman geçirdim.”

“Neden olmasın? Ben çözülemez denilen denklemleri ve problemleri çözdüm!

– Bunu çözemezsin çünkü sorun problemleri çözdüğün yerde, beyninde.”

“Rüyalarımız ve kâbuslarımız onları beslersek canlı kalabilirler.”

“Şizofreninin en kötü yanı, gerçekle gerçek dışını ayırt edememektir. Bir düşünün: Tanıdığınız kişilerin, bildiğiniz yerlerin, sizin için en önemli anların hiç bir zaman sizi terk etmediğini, ölmediğini fakat zaten hiç bir zaman da var olmadığını aniden öğrendiğinizi hayal edin. Bu nasıl bir cehennem olurdu?”

“Hayallerim benim geçmişim. Geçmiş kimsenin peşini bırakmaz.”

”Mutlu olmak her şeyin yolunda olması demek değildir. Mutlu olmak görmezden gelme konusunda ustalaşmak demek.”

“Birazcık eğlenemeyeceksem deli olmanın ne anlamı var?”

 “Burada senin sayende varım, burada olma sebebim sensin,  sen benim bütün nedenlerimsin.”

FİLM KÜNYESİ

Yönetmen:        Ron Howard

Yapımcı:              Ron Howard, Brian Grazer

Senarist:             Akiva Goldsman

Uyarlama:          Sylvia Nasar’ın Akıl Oyunları kitabı

Oyuncular:         Russell Crowe, Ed Harris, Jennifer Connelly, Paul Bettany, Christopher Plummer

Süre:                     135 dakika

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.